برگه گزارش اسکن کف پا در دست شماست، اما نمودارها، طیف‌های رنگی حرارتی و اعدادی مانند COP و Arch Index برایتان نامفهوم هستند؟

بسیاری از افراد هنگام مواجه شدن با دردهای مزمن پاشنه، زانو یا کمر، اقدام به اسکن پا می‌کنند؛ اما اسکن تنها نیمی از مسیر درمان است. تفاوت یک کفی طبی معمولی با کفی اصلاحیِ درمان‌گر، در قدرت تحلیل و تفسیر بیومکانیکال داده‌های این اسکن نهفته است.

اسکنرهای ارتوپدی نوین (شامل سیستم‌های استاتیک، نوری و داینامیک فشاری) جزئی‌ترین ناهنجاری‌های توزیع وزن، نقاط پرفشار، چرخش‌های پاشنه و انحرافات زنجیره حرکتی بدن را ثبت می‌کنند. اگر می‌خواهید بدانید این نمودارها و پارامترهای تخصصی چه پیامی درباره سلامت مفاصل و ستون فقرات شما دارند و چگونه مبنای طراحی تجهیزات ارتوپدی با دستگاه‌های پیشرفته CNC قرار می‌گیرند، این راهنمای جامع و گام‌به‌گام از کاویان کلینیک را تا انتها دنبال کنید.

اسکن کف پا چیست؟ 

پیش از هر چیز قصد داریم به معرفی اسکن کف پا بپردازیم تا به کمک آن، هر چه سریع تر اقدام به درمان عارضه ایجاد شده در کف پای خود نمایید. همان گونه که می دانید، پاها ستون بدن محسوب می شوند و نقش مهمی را در راه رفتن و دویدن و به طور کلی در انجام امور روزمره ایفا می کنند که در صورت بروز هر گونه ناهنجاری و مشکل در پا، عملکرد بدن با اختلال مواجه می شود.

اسکن کف پا و کاربردهای آن 

اگر چه موضوع بحث ما در این مطلب تفسیر اسکن کف پا می باشد، اما بهتر است پیش از آن با کاربردها و مزایای این روش نیز آشنا شوید. اسکن کف پا کاربردهای متفاوتی داشته و در تشخیص بسیاری از ناهنجاری های پا به کار برده می شود که در ادامه به شرح آن ها پرداخته ایم: 

• تشخیص درد مچ پا 
• تشخیص کمر درد 
• تشخیص عارضه زانو دونده 
• تشخیص شین اسپلینت 
• تشخیص فاشئیت کف پا 
• تشخیص سوپیناسیون بیش از حد 
• تشخیص پروناسیون بیش از حد 
• تشخیص هم تراز نبودن پا 

شاید این مطلب برای شما مفید باشد: راهنمای جامع اسکن کف پا؛ از ضرورت انجام تا مراحل اجرایی در سال ۱۴۰۴

با انواع اسکن کف پا آشنا شوید

به طور کلی اسکن های کف پا را می توان در سه دسته بندی زیر قرار داد:

اسکن استاتیک نوری

اسکن استاتیک نوری با عملکرد بسیار ساده، اطلاعات کم اما کاربردی را به درمانگر ارائه می دهد که با به کارگیری آن ها در کنار معاینات بالینی، می توان به تشخیص مشکل بیمار و درمان آن در کوتاه ترین زمان ممکن کمک نمود. 

اسکن سه بعدی

همان گونه که از نام این اسکن مشخص است، تصاویر سه بعدی را از پای بیمار ارائه می دهد. البته شایان به ذکر است که اطلاعات حاصل از این روش، در زمان معلق بودن پا می باشد. به کمک داده های حاصل از این دستگاه و اسکنر استاتیک نوری، می توان اطلاعات بسیاری را در رابطه با مشکل کف پای بیمار کسب نمود و جهت ساخت تجهیزاتی از قبیل کفی طبی اقدام نمود. 

اسکن داینامیک فشاری 

بهترین نوع اسکنر را می توان اسکنر داینامیک فشاری معرفی کرد، زیرا این روش اطلاعات دقیقی را در رابطه با نوع راه رفتن فرد، کف پا و نحوه وزن گیری ارائه می دهد. با وجود این که اسکنر داینامیک فشاری به چندین روش ساخته می شوند، اما نقطه اشتراک همه آن ها، بهره گیری از چندین سنسور فشاری به همراه نرم افزار تحلیلی می باشد.

اسکن کف پا در تست استاتیک 

به کمک تست استاتیک، وضعیت توزیع فشار کف پا و نسبت تقسیم فشار میان دو پا بررسی می شود. به طور کلی در طی این تست، موارد زیر بررسی می گردد:

وضعیت مرکز ثقل بدن 

بررسی این مورد در حالت ایستاده، ناهنجاری های اسکلتی را نمایان می کند. ممکن است پس از این مرحله تست پاسچر انجام شود. 

نقاط پرفشار کف پا 

به کمک اسکن استاتیک، نقاط پر فشار شناسایی شده و کفی های طبی به گونه ای طراحی می شوند که فشار وارده به پا نرمال شود. 

بیشتر بدانید: مزایای ساخت کفی‌های طبی سفارشی با دستگاه CNC و دقت میلی‌متری

اسکن کف پا در تست داینامیک 

در اسکن داینامیک، وضعیت بیمار در حال حرکت بررسی می شود. داده های حاصل از این روش به تشخیص مشکلاتی از قبیل پای پرانتزی، هالوس والگوس و … کمک می کند. در ادامه به تفسیر اسکن کف پا خواهیم پرداخت. 

تحلیل داده های حاصل از اسکن کف پا 

در این بخش داده های حاصل از اسکن کف پا را تحلیل خواهیم کرد. 

COP یا مرکز فشار در طول گام برداشتن 

با بررسی متوالی مرکز فشار وارده شده از پا به زمین در هر لحظه، می توان به نقاطی متوالی دست یافت که بیشتر بودن تعداد این نقاط به محاسبه دقیق تر کمک خواهد کرد. امروزه دستگاه هایی با فرکانس 100 تا 400 ارتز وجود دارند که بالاتر بودن فرکانس سبب سرعت بالا (حتی در حالت دویدن یا پرش) در نمونه برداری می شود.

خط حاصل از نقاط ایجاد شده یا COP Line نشانگر هماهنگی سیستم عصب و عضله می باشد. بنابراین پروناسیون، سوپیناسیون و اختلال در گام برداشتن از طریق این داده قابل تشخیص می باشد. 

Contact Percentage 

این داده نشان دهنده درصد نیرو در قسمت های مختلف پا می باشد. به طور مثال درصد نیروی وارد شده به زمین را از جلو، میانه یا عقب پا نشان می دهد. شایان به ذکر است که این داده نیروی وارده به زمین از هر دو پا را نمایش خواهد داد. 

Foot type

از دیگر مواردی که به کمک اسکن داینامیک قابل ارزیابی می باشد، نوع قوس کف پا است. 

Foot axis angle 

این داده نیز به بررسی پروناسیون و سوپیناسیون کمک می کند و نمایانگر زاویه انحراف خط COP از مسیر مستقیم حرکت می باشد. اگر این زاویه بین 1 تا 10 درجه باشد، پای فرد در حالت نرمال قرار دارد، اما زاویه کمتر از 1 نشانگر چرخش پا به داخل و زاویه بیشتر از 10 درجه نشانگر چرخش به سمت خارج می باشد. 

بیشتر بدانید: کفی‌های طبی مخصوص خار پاشنه؛ راهکاری برای رهایی از دردهای مزمن

تشخیص مشکلات قوس کف پا با اسکن پا 

به کمک اسکن کف پا، می توان بسیاری از ناهنجاری های کف پا از قبیل مشکلات قوس کف پا را بررسی نمود. در این بخش به تفسیر اسکن کف پا خواهیم پرداخت تا به کمک آن ها به درمان مشکل قوس کف پا بپردازید: 

افتادگی قوس کف پا 

به احتمال زیاد در افرادی با قوس کف پای افتاده، پرونیت بیش از حد نیز دیده می شود که این افتادگی بی ثباتی و عملکرد ضعیف پا را به همراه خواهد داشت. پس از تشخیص این موارد به کمک اسکن پا، می توان کفی های سفارشی را جهت پشتیبانی از قوس پا تهیه نمود. 

قوس کم

در برخی از افراد، قوس میانی پا کم بوده که این امر عوارضی از قبیل ضربه گیری ضعیف پا، بی ثباتی و حرکت زیاد پا را به همراه خواهد داشت. کفی های سفارشی ساخته شده به کمک اسکنر کف پا، به خوبی از پا حمایت خواهند کرد. 

قوس بلند

قوس بلند در پا سبب افتادگی پا به سمت پایین و جذب ضربه ضعیف می شود که این ناهنجاری را نیز می توان به کمک کفی های سفارشی پویا بهبود بخشید. 

بیشتر بدانید: چگونه با اسکن داینامیک، الگوی غلط راه رفتن خود را اصلاح کنیم؟

تفسیر CPEI در اسکن کف پا 

انحراف پا به سمت داخل یا پرونیشن سبب کاهش فرورفتگی منحنی مرکز فشار می شود که در این صورت مقدار CPEI کم خواهد شد. در مقابل، انحراف پا به سمت خارج یا سوپینیشن با افزایش فرو رفتگی منحنی مرکز فشار همراه است که در نتیجه آن مقدار CPEI زیاد خواهد شد. نتایج حاصل از این شاخص به سه دسته زیر تقسیم می شود: 

• دارای پرونیشن
• گروه نرمال 
• دارای سوپینیشن 

تفسیر Arch index 

از دیگر داده های حاصل از اسکن پا Arch index می باشد که وضعیت پا را بررسی می کند. هر چه این شاخص بزرگ تر باشد، بیانگر صاف تر بودن کف پا خواهد بود. 

شاید این مطلب برای شما مفید باشد: هزینه انجام اسکن کف پا چقدر است و چه عواملی بر قیمت نهایی تأثیر دارد؟

تفسیر نمودارهای ماکزیمم و میانگین فشار کف پا 

Maximum image 

در این نمودار ماکزیمم فشار وارد شده از تمامی نقاط پا به زمین به هنگام گام برداشتن (بدون در نظر گرفتن زمان)  نشان داده شده است که نتایج حاصل از آن کمک شایانی به شناخت نواحی حساس و دردهای مزمن خواهد کرد. 

Average image 

در این نمودار میانگین فشار وارد شده به زمین در طول زمان را شاهد خواهیم بود که به کمک آن می توان دردهای ناشی از پیاده روی به مدت طولانی را بررسی نمود. همچنین ابعاد کف پا نیز به کمک این نمودار قابل اندازه گیری می باشد. 

تفسیر نمودارهای بالانس در اسکن کف پا 

HEEL Rotation 

چرخش پاشنه در طول یک گام کامل در این نمودار نمایانگر می شود. این نمودار به انتخاب نوع پاشنه مناسب فرد و افزونه مورد نیاز در طراحی کفی کمک خواهد کرد. 

Foot balance 

این نمودار نمایانگر تعادل نیروی کلی در کف پا به جز ناحیه Mid foot می باشد. 

Forefoot balance 

تعادل نیروی Forefoot به کمک این نمودار بررسی می گردد. با مقایسه این نمودار با نمودار نرمال، اطلاعات مفیدی در رابطه با ساخت کفی، طول قوس و … به دست می آید.

Medial Forefoot balance و Meta loading از دیگر نمودارهایی است که داده های مهمی را جهت ساخت کفی طبی ارائه می دهد. 

بیشتر بدانید: تفاوت کفی‌های آماده با کفی‌های طبی سفارشی و ساختار آن‌ها

بهترین مرکز جهت انجام اسکن کف پا 

همان گونه که در این مطلب شرح داده شد، تفسیر اسکن کف پا کمک شایانی به تشخیص ناهنجاری های مختلف پا و ساخت کفش و کفی های طبی می کند که جهت انجام آن می توانید به کلینیک کاویان طب که یکی از بهترین کلینیک های ارتوپدی می باشد مراجعه نمایید. این کلینیک یکی از پیشگامان ساخت کفش و کفی طبی با تکنولوژی اسکن کف پا و دستگاه CNC می باشد. 

نتیجه گیری

گزارش اسکن کف پا تنها یک تصویر یا نمودار رنگی نیست؛ این داده‌ها نقشه مهندسی بدن شما هستند که نشان می‌دهند عدم تقارن در کدام مفصل، ریشه دردهای امروز شماست. تحلیل اشتباه این اطلاعات یا استفاده از کفی‌های آماده، می‌تواند فشار نامتعادل را به زانو و کمر منتقل کند. در مقابل، خوانش دقیق شاخص‌هایی چون خط مرکز فشار (COP) و انحراف پاشنه، امکان ساخت کفی‌های کامپیوتری فوق‌العاده دقیق و سفارشی را فراهم می‌سازد.

مجموعه ارتوپدی فنی کاویان کلینیک با تکیه بر بیش از یک دهه تجربه بالینی و تجهیز به پیشرفته‌ترین اسکنرهای استاتیک و پلتفرم‌های داینامیک، تحلیل تخصصی گزارش اسکن شما را توسط کارشناسان ارشد ارتوپدی فنی انجام می‌دهد. در کاویان کلینیک، داده‌های اسکن مستقیماً به سیستم‌های تراش کامپیوتری متصل شده و دقیق‌ترین کفی و کفش‌های درمانی مختص آناتومی شما تولید می‌شوند.

سوالات متداول